Thị trường chứng khoán Việt Nam đang ở giai đoạn kỹ thuật cuối cùng trước khi Ủy ban Tư vấn Phân loại quốc gia của FTSE Russell tiến hành các cuộc họp định kỳ trong tháng 3. Theo báo cáo chiến lược mới nhất của Công ty Chứng khoán Vietcap, khả năng Việt Nam không vượt qua kỳ rà soát giữa kỳ này được định lượng ở mức 0%.
Nguyên nhân đến từ việc Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư số 08/2026 có hiệu lực từ ngày 3/2/2026, giải quyết trực tiếp nút thắt về giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước.
Kỳ đánh giá lần này chủ yếu mang tính thủ tục để xác nhận các quy định đã đi vào thực tiễn, tạo cơ sở vững chắc cho việc nâng hạng chính thức lên Thị trường Mới nổi thứ cấp dự kiến vào tháng 9/2026.
Dữ liệu phân tích của Vietcap chỉ ra rằng, dựa trên mức trần quy định bằng hai lần vốn chủ sở hữu trừ đi dư nợ cho vay ký quỹ, tổng năng lực giao dịch không yêu cầu ký quỹ trước của năm công ty chứng khoán lớn nhất hiện đạt gần 5 tỷ USD.
Hạn mức này cao hơn đáng kể so với nhu cầu mua vào ước tính khoảng 1,5 tỷ USD cổ phiếu từ các quỹ mô phỏng chỉ số. Áp lực thanh khoản hệ thống tiếp tục được phân bổ khi các quỹ ngoại dự kiến không giải ngân một lần mà chia thành 5 đợt, mỗi đợt khoảng 300 triệu USD, với lịch trình chi tiết sẽ được FTSE Russell công bố vào ngày 7/4.
Khi việc nâng hạng diễn ra theo đúng lộ trình, Việt Nam dự kiến chiếm tỷ trọng 0,04% trong rổ FTSE Global All Cap, 0,34% trong FTSE Emerging All Cap, 0,02% trong FTSE All-World và 0,22% trong FTSE Emerging.
Dựa trên bảng số liệu ngày 2/3/2026 do Vietcap tổng hợp, sự phân hóa dòng vốn sẽ tập trung vào nhóm bất động sản, vật liệu cơ bản và tài chính thuộc danh sách 28 mã cổ phiếu đủ điều kiện sơ bộ. Tập đoàn Vingroup (VIC) đang có quy mô vốn hóa theo tỷ lệ tự do chuyển nhượng lớn nhất thị trường, đạt 450.957 tỷ đồng. Nguồn vốn mô phỏng chỉ số sẽ tiếp tục phân bổ vào Vinhomes (VHM) với mức vốn hóa free float 123.838 tỷ đồng và Tập đoàn Hòa Phát (HPG) đạt 107.188 tỷ đồng.
Nhóm hàng tiêu dùng và dịch vụ tài chính cũng cung cấp không gian giải ngân lớn với các đại diện như Masan (MSN), Vietcombank (VCB), hay các công ty chứng khoán có tỷ lệ free float cao như VIX, SSI và VCI.
Dư địa thu hút ngoại tệ trong trung hạn không chỉ dừng lại ở mức 1,5 tỷ USD bám sát chỉ số ban đầu. Chia sẻ tại Talk show Phố Tài chính, ông Nguyễn Đức Hoàn, Tổng Giám đốc Công ty TNHH Chứng khoán ACB (ACBS) nhận định dòng vốn quốc tế đang có xu hướng phân bổ đón đầu ngay từ thời điểm hiện tại thay vì chờ đợi quyết định có hiệu lực.
Giai đoạn giải ngân cường độ cao của các quỹ thụ động theo rổ FTSE Emerging Markets được vị lãnh đạo này dự báo sẽ diễn ra vào cuối năm 2026 và đầu 2027. Tổng quy mô dòng vốn xoay quanh câu chuyện nâng hạng ước tính có thể đạt từ 3 đến 5 tỷ USD, thiết lập lớp đệm thanh khoản vững chắc và cấu trúc lại mặt bằng định giá cho toàn thị trường.
Tuy nhiên, để hấp thụ hiệu quả lượng vốn tỷ USD này, quy mô tài chính và năng lực vận hành của các thành viên thị trường cần một sự chuyển pha đồng bộ. Cũng theo phân tích từ Tổng Giám đốc ACBS Nguyễn Đức Hoàn, các định chế tài chính, đặc biệt là nhóm công ty chứng khoán, đứng trước yêu cầu tất yếu phải gia tăng quy mô vốn chủ sở hữu và cải thiện hệ số an toàn tài chính nhằm đáp ứng khối lượng giao dịch dự kiến tăng mạnh.
Việc số hóa toàn diện quy trình vận hành, ứng dụng công nghệ phân tích dữ liệu và phát triển các nền tảng tư vấn, quản lý gia sản tiêu chuẩn quốc tế sẽ là bộ lọc cốt lõi, quyết định biên độ cạnh tranh và khả năng giữ chân dòng vốn lớn của các doanh nghiệp trong chu kỳ mới.
